اردوغان و ترکیه ی اروپایی

از هشت سال پیش که پیروزی حزب عدالت و توسعه ترکیه با اکثریت ثبت شد هیچگاه لائیک ها و احزاب مخالف فکر نمی کردند که روزی تا این حد در ترکیه منزوی شوند. احزابی که ارتش رو پشت سر خود داشتند که محافظ قانون اساسی لائیک ترکیه است و مهمترین ابزار در برابر اسلام گرایان.
اما اردوغان از چه ابزاری استفاده کرد که دیروز توانست بانوی اولی با پوشش اسلامی برای ترکیه ی لائیک تعریف کند و امروز شعار حزبش تغییر قانون اساسی است.
اردوغان به خوبی از تجربه شکست سلفش نجم الدین اربکان استفاده کرد. در حالی که ملت ترکیه همواره در پی یک ناجی اسلامگرا می گردند اما او تصمیم گرفت از دری دیگر وارد شود. شکست دولت های ائتلافی در مناسبات سیاسی و نارضایتی از وضع اقتصادی. این دو عامل بود که علاوه بر مردم طرفدار اسلامگراها، میانه رو ها و بازار و فعالان اقتصادی را هم جذب حزب عدالت و توسعه کرد؛ افزایش درامد سرانه از 2900 دلار در سال 2003 به 5500 در سال 2010، کاهش نرخ تورم از 30% به حدود 6%، جذب سرمایه گذاری مسقیم خارجی و…
در کنار این ها، البته اردوغان و حزبش نیم نگاهی هم به افزایش ازادی های مذهبی داشتند؛ اجازه ورود دختران محجبه به دانشگاه ها، اجازه ساخت مساجد جدید، تغییر قوانین سختگیرانه در استخدام افراد مذهبی در دولت به خصوص زنان و…
اردوغان در سیاست خارجی هم نشان داد که هم می تواند استقلال ترکیه را حفظ کند و هم از معادلات منطقه و جهانی بهترین بهره را نصیب کشور خود کند؛ هم با اسرائیل پیمان نظامی می بندد، هم در کنفرانس داووس از سیاست های اسرائیل انتقاد می کند و برای مردم غزه امداد غذایی-دارویی ارسال می کند. هم با سوریه توافقات کنترل مرزی دارد هم به صراحت از اسد و خشونت دولت او علیه مردم سوریه انتقاد می کند …
بحثم این نیست که با یک نفر یا یک حزب، ترکیه جامعه ایده الی شد اما ترکیه راه خود را پیدا کرده و می داند که چه می خواهد. چه اردوغان اکثریتی را کسب کند که قانون اساسی را تغییر دهد یا نه، یا حتا اردوغان و حزبش در مسند قدرت باشند یا نه، در این هشت سال پایه هایی بنیان گذاشته شده که ترکیه را پیش می برد. به رویای «پدر ترکیه نوین». شاید عضو رسمی اتحادیه اروپا، شاید هم عضو ناظر.

پی نوشت: مرجع امارها سایت tradingeconomics می باشد.